شهادت

علت و چگونگی شهادت امام رضا

طبق آنچه از مجموع روایات و تواریخ استفاده می شود:
خلفاء بنی العبّاس با سادات بنی الزّهراء خصوصا امامان معصوم علیهم السلام رابطه حسنه ای نداشتند و چنانچه بهائی به آنها می دادند و اکرامی می کردند، تنها به جهت سیاست و حفظ حکومت بوده است.
مامون عبّاسی همچون دیگر بنی العبّاس، اگر نسبت به امام رضا علیه السلام احترامی قائل می شد، قصدش سرپوش گذاشتن بر جنایات پدرش، هارون الرّشید و نیز جذب افکار عمومی و تثبیت موقعیّت و حکومت خود بود.
مامون در تمام دوران حکومتش به دنبال فرصت و موقعیّت مناسبی بود تا بتواند آن امام معصوم و مظلوم علیه السلام را – که مانعی بزرگ برای هوسرانی ها و خودکامگی هایش می دانست – از سر راه خود بردارد.
از طرف دیگر اطرافیان دنیاپرست و شهوتران مامون، کسانی چون فرزندان سهل بن فضل هر روز نزد مامون نسبت به حضرت رضا علیه السلام سعایت و سخن چینی و بدگوئی می کردند، لذا مامون تصمیم جدّی گرفت تا آن که حضرت را به قتل رسانیده و از سر راه بردارد.
در این که چگونه حضرت، مسموم و شهید شد بین مورّخین و محدّثین اختلاف نظر است، که به دو روایت مشهور در این رابطه اشاره می شود:
۱
عبداللّه بن بشیر گوید:
روزی مامون مرا دستور داد تا ناخن هایم را بلند بگذارم و کوتاه نکنم، پس از گذشت مدّتی مرا احضار کرد و چیزی شبیه تمر هندی به من داد و گفت:
آنها را با انگشتان دست خود خمیر کن.
چون چنین کردم، او خود بلند شد و به نزد حضرت رضا علیه السلام رفت و پس از گذشت لحظاتی مرا نیز در حضور خودشان دعوت کرد.
هنگامی که به حضورشان رسیدم، دیدم طبقی از انار آماده بود،
مامون به من گفت:
ای عبداللّه! مقداری انار دانه دانه کن و با دست خود آب آنها را بگیر.
و چون چنین کردم، مامون خودش آن آب انار را برداشت و به حضرت خورانید و همان آب انار سبب وفات و شهادتش گردید.
و اباصلت گوید:
چون مامون از منزل امام علیه السلام بیرون رفت، حضرت به من فرمود:
مرا مسموم کردند.
۲ محمّد بن جهم گوید:
حضرت رضا علیه السلام نسبت به انگور علاقه بسیار داشت، مامون این موضوع را می دانست، مقداری انگور تهیّه کرد و به وسیله سوزن در آنها زهر تزریق نمود، به طوری که هیچ معلوم نبود، و سپس آنها را به حضرت خورانید و حضرت به شهادت و لقااللّه رسید. (۵۵)
همچنین اباصلت هروی حکایت کند:
روزی در خدمت حضرت علی بن موسی الرّضا علیهما السلام بودم، که فرمود:
ای اباصلت! آنان مرا به وسیله زهر مسموم و شهید خواهند کرد و کنار قبر هارون الرّشید دفن می شوم، خداوند قبر مرا پناهگاه و زیارتگاه شیعیان و دوستانم قرار می دهد.
پس هرکس مرا در دیار غربت زیارت کند، بر من لازم است که در روز قیامت به دیدار و زیارت او بروم.
قسم به آن که جدّم،
محمّد صلی الله علیه و آله را به نبوّت برگزید و بر تمامی مخلوقش برتری و فضیلت داد، هرکسی نزد قبرم نماز بخواند مورد مغفرت و رحمت الهی قرار خواهد گرفت.
قسم به آن که ما را به وسیله امامت گرامی داشت و خلافت و جانشینی پیغمبرش را مخصوص ما گرداند، زیارت کنندگان قبر من در پیشگاه خداوند از بهترین موقعیّت برخوردار می باشند.
و سپس افزود:
هر مومنی هر نوع سختی و مشکلی را در مسیر زیارت و دیار من متحمّل شود، خداوند آتش جهنّم را بر او حرام می گرداند. (۵۶)
برگرفته از کتاب دانستنی های امام رضا علیه السلام(دانستنی های رضوی۱)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *